asdasdasdas asdassadasd1988 yılında Denizli'de Lise eğitimimi tamamladıktan sonra, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne (ingilizce) girdim. Henüz Tıp fakültesi’nde öğrenci iken Hacettepe Üniversitesi Pediatrik Nöroloji’de DENVER Gelişimsel Tarama Testi’nin Türkiye popülasyonuna adaptasyonu çalışmasında yer aldım. Tıp Fakültesi sonrası Fizyoloji AnaBilim Dalında Fizyoloji uzmanlığımı aldım. Kadın adet döngüsü üzerinde çeşitli çalışmalarda bulundum. 2002 yılında 28. Ulusal Fizyolojik Bilimler Kongre komitesi jüriliğinde Genç Araştırmacılar Üçüncülük Ödülü aldım. Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinde, Kadın Hastalıkları ve Doğum bölümünde ihtisasımı tamamladım. İlgi alanlarım arasında Epidural anestezi (Ağrısız) ile Doğum, Sezaryen sonrası normal vajinal doğum, Yüksek Riskli Gebelik takibi, Perinatoloji, Fetal Kalp (Ekokardiografi), İnfertilite (Kısırlık) cerrahisi, In-vitro fertilizasyon tedavisi (tüp bebek) ve minimal invazif cerrahi (Laparoskopik ve Histeroskopik cerrahi) gelmektedir. T.C. Sağlık Bakanlığı zorunlu hizmetimi Ankara Çubuk Devlet Hastanesinde yaptıktan sonra yaklaşık 5 yıl özel hastanelerde çalıştım. Halen özel muayenehanede hizmet vermekteyim. Yurtiçi ve Yurtdışı çeşitli yayınlarım mevcut olup, İngilizce (iyi), İspanyolca (orta) ve Rusça (Başlangıç) bilmekteyim.

Sperm Morfolojisi Nedir? Erkek Faktörü Testleri Nelerdir?

Op.Dr.Nezih DURMAZLAR

18-08-2017

Sperm Morfolojisi Nedir? Erkek Faktörü Testleri Nelerdir?

Sperm Morfolojisi Nedir? Erkek Faktörü Testleri Nelerdir?

Embryonun oluşması için yumurta hücresi ile birleşecek, düzgün şekillenmiş ve normal boyutlarda tek bir kaliteli sperm yeterlidir. Erkeğin sperm şekil ve büyüklüğü, çocuk tedavisinde erkek faktörünü açıklamada tek olmamakla birlikte önemli parametrelerden biridir. Spermin şekil ve boyut açısından değerlendirilmesine Sperm Morfolojisi Testi denilmektedir.

 

Bir erkeğin spermlerinin hepsi aynı değildir. Sperm hücrelerinin boyut ve şekilleri değişkendir. Sperm hücresi 3 kısımda incelenir. Baş, gövde ve kuyruk. Sperm morfolojisindeki anormallikler, sperm hücresinin hareket kabiliyetini veya yumurta hücresi ile karşılaşırsa dölleyebilme kabiliyetini etkilemektedir. Erkek faktörü testleri, tedaviye başlamadan önce tüm çiftlere önerilmeli ve sperm morfolojisi değerlendirilmelidir. Düşük skorlu sperm morfolojisi her zaman erkek kısırlığı anlamına gelmemektedir.

 

Sperm incelemesinde morfoloji, hareketlilik ve sayı değerlendirilmesi yapılmalıdır. Bu parametreler olmadan tam bir sperm incelemesi olmamaktadır.

Sperm Morfolojisi Testi Nasıl Yapılır?

Sperm morfolojisi testi için, sperm örnekleri mikroskop altında incelenir ve normal forma sahip sperm yüzdesi hesaplanır.

 

Normal sperm morfolojisi için kriterler:

  • Düzgün kenarlı, oval şekildedir
  • Baş kısmı 2,5 – 3,5 mikrometre genişlik ve 5 – 6 mikrometre uzunluktadır
  • Akrozom (Baş kısmın ucunda yumurta hücresine girebilmek için gerekli enzimler içerir) sperm başının %40 – 70’ini içine alır
  • Büyük vaküllerin olmaması gerekmektedir.
  • Sperm boynu (sperm baş ve kuyruk arasındaki bölge) sperm baş ile hemen hemen aynı boyutta ama daha incedir.
  • Sperm kuyruk kısmının düzgün, katlantı veya spiral oluşturmaması ve 45 mikrometre boyutlarda olması gerekmektedir.

Sperm morfolojik analiz, laboratuarda bir teknisyen tarafından yapılabildiği gibi, bilgisayar yardımlı da olabilir (Computer Aided Sperm Morphometric Assessment – CASA). Dünya Sağlık Örgütü’ne göre bilgisayar tabanlı sperm morfometrik ölçümler insan hata payını en aza indirgediği için önerilmektedir. Sadece tek bir spermiogram ile erkek faktörü olduğunu söylemek yetmeyebilir. Genellikle farklı zamanlarda 3 farklı inceleme (test) sperm morfolojisi, hareketliliği ve sayısı hakkında fikir verebilir.

Sperm Morfolojisi Test Sonuçları Neyi Anlatmaktadır?

Normal sperm morfolojisi için genellikle %4 – %14 arası kabul edilmektedir. %4’ten daha küçük test sonucu, gebeliğin oluşması için daha çok zaman ihtiyaç olabileceğinin habercisi olabilir. %1’den az test skoru, direkt olarak IVF (tüp bebek) yapılmasını gerektirebilir. Sperm değerlendirilmesinin geçmişi yakın tarihe uzanmaktadır. Bu nedenle, test sonuçlarının değerlendirilme kriterleri yeni çalışmalarla yön bulmaktadır.

 

Bu arada önemli bir noktayı vurgulamak gerekmektedir; “Doğal yollar ile çocuk sahibi olmuş bir çok erkekte anormal sperm sayısı fazla görülebilmektedir. Her ne kadar sperm görünütüsü anormal nitelendirilse de sağlıklı bir genetik materyal spermin içinde bulunmaktadır. “. Öyleyse, sağlıklı normal genetik materyal içeren spermin seçilmesi önemli olmaktadır.

Sperm Morfolojisi Dışındaki Parametreler

Genel Semen incelemesinde, sperm morfolojisi sadece bir komponenti oluşturmaktadır.

Semen analizinde kullanılan diğer faktörler ve hormonlar aşağıdaki gibidir;

  • Toplam sperm sayısı ve spermlerin canlılık oranı
  • Spermin hareket kabiliyeti ve hareket paternleri
  • Semenin konsantrasyonu ve vizkositesi
  • Toplam semen hacmi
  • Semenin sıvılaşma hızı (liquifaction)
  • Semen görünümü, rengi, pH’sı
  • Semende sperm haricinde görülen başka hücrelerin varlğı
  • Testosteron, Seks hormon bağlayıcı globulin (SHBG), folikül stimüle edici hormon (FSH), prolaktin, estradiol
  • DNA formu ve fonksiyonu

Genel olarak, eğer bir erkekte sperm morfolojisi skoru düşük ise yardımcı üreme teknikleri ile çiftlerin çocuk sahibi olmaları için tedaviye başlamak gerekmektedir. Sperm morfolojisi bozuk olan hastalarda semen kalitesinde azalma sperm hasarında artma da gözlenebilmektedir. Ancak, yapılan çalışmalarda tedavi planını belirlemek amaçlı sperm morfolojisinin tek başına yetmeyebileceğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte sperm morfolojisi %4’ün altında olan hastaların IVF (tüp bebek) sikluslarında da başarı oranlarının sınırlı kaldığı belirtilmektedir. Son zamanlarda semen kalitesi ve infertilite belirteci olarak yeni geliştirilen DNA testlerinin daha uyumlu sonuçlar verdiği gözlenmektedir. Bu yeni DNA testlerinden bazıları aşağıdaki gibidir.

  • Sperm Kromatin Structure Assay (SCSA)
  • Comet Assay
  • Tunnel Assay
  • DNA fragmentation test (Reprosource)

Sonuç olarak; düşük sperm morfolojisi bulunan erkeklerin, yardımcı üreme teknikleri kullanılarak, semen örneği içerisinden normal bir sperm seçilerek, Intracytoplasmic Sperm Injection (ICSI) yöntemi ile yumurta içine verilirse, kaliteli embryoya ulaşma şansı da artacaktır.

Yazı hakkında görüşlerinizi belirtmek istermisiniz?

SORULARINIZ MI VAR?

Hasta bilgileri hiçbir kişi veya kurum
ile paylaşılmamaktadır.

GSM

0 535 878 37 37

FORMU DOLDURUN

Size ulaşabilmemiz için telefon numaranızı veya eposta adresinizi doğru yazdığınızdan emin olunuz

İLETİŞİM BİLGİLERİ

EGE PLAZA İş Merkezi, Mevlana Bulvarı (Konya yolu)
No: 182 / B Kat: 4 No: 15
Balgat / Çankaya / ANKARA

Tel & Fax :
0 ( 312 ) 286 95 21

GSM :
0 535 878 37 37

Anlaşmalı Kuruluşlar